Tak Polacy oceniają dopłaty do ZUS dla artystów. Jednoznaczny wynik sondażu

Na czym mają polegać dopłaty do ZUS dla artystów?

Projekt ustawy o zabezpieczeniu socjalnym osób wykonujących zawód artystyczny zakłada stworzenie systemu wsparcia dla twórców osiągających najniższe dochody. Jednym z najważniejszych elementów nowych przepisów jest wprowadzenie statusu artysty zawodowego. Taki status miałby być przyznawany na pięć lat, a w określonych przypadkach mógłby zostać przedłużony nawet do ośmiu lat. Dopiero jego posiadanie dawałoby możliwość ubiegania się o dopłaty do składek na ubezpieczenia społeczne.

Wsparcie nie byłoby dostępne dla wszystkich osób związanych z działalnością artystyczną. Projekt przewiduje kryterium dochodowe. Pomoc miałaby trafiać do tych twórców, których średni miesięczny przychód z ostatnich trzech lat nie przekroczył 125 proc. minimalnego wynagrodzenia. Jak podaje SuperExpress.pl według obecnych wyliczeń oznacza to około 68 tys. zł brutto rocznie. Wysokość dopłaty byłaby uzależniona od indywidualnej sytuacji finansowej artysty i stanowiłaby różnicę pomiędzy opłacaną składką a składką odpowiadającą minimalnemu wynagrodzeniu.

Rząd podkreśla, że pieniądze nie byłyby przekazywane bezpośrednio beneficjentom. Środki trafiałyby automatycznie na konto składkowe danej osoby w ZUS. Dzięki temu twórcy mogliby korzystać z pełniejszej ochrony ubezpieczeniowej, obejmującej m.in. świadczenia zdrowotne, emerytalne czy związane z rodzicielstwem. Wsparcie miałoby być przyznawane na określony czas i podlegać regularnej weryfikacji pod kątem spełniania warunków ustawowych.

Sondaż nie pozostawia złudzeń. Polacy są przeciwni dopłatom

W czasie trwającej debaty publicznej Instytut Badań Pollster przeprowadził na zlecenie "Super Expressu” badanie dotyczące społecznej oceny planowanych zmian. Ankietowanym zadano pytanie, czy państwo powinno dopłacać artystom do emerytur. Wyniki okazały się jednoznaczne i pokazały bardzo ograniczone poparcie dla rządowego rozwiązania.

Z badania wynika, że przeciwko dopłatom opowiedziało się 74 proc. respondentów. Zwolenników finansowego wsparcia dla artystów było zaledwie 11 proc., natomiast 15 proc. ankietowanych nie miało wyrobionej opinii w tej sprawie. Oznacza to, że przeciwnicy projektu stanowią zdecydowaną większość badanych, a poparcie dla proponowanego mechanizmu pozostaje niewielkie.

Publikacja zbiegła się z procedowaniem projektu ustawy po przyjęciu go przez Radę Ministrów. Wyniki badania pokazują, że kwestia finansowania składek artystów z udziałem środków publicznych budzi duże emocje i może stać się jednym z ważniejszych tematów dyskusji podczas dalszych prac legislacyjnych w parlamencie.

Sondaż został przeprowadzony przez Instytut Badań Pollster w dniach 28–29 maja 2026 roku na próbie 1057 dorosłych Polaków. 

Zobacz także: Polacy wykupują jak szaleni. W 2026 wstyd nie mieć w kuchni

Rząd tłumaczy, dlaczego chce wprowadzić nowe rozwiązania

Autorzy projektu przekonują, że proponowane przepisy mają odpowiadać na specyfikę pracy wykonywanej przez wielu twórców. Według przedstawionych argumentów działalność artystyczna często wiąże się z nieregularnymi dochodami, pracą projektową oraz krótkoterminowymi umowami. W efekcie część osób wykonujących zawód artystyczny nie odprowadza składek w sposób ciągły, co przekłada się na ograniczony dostęp do zabezpieczenia społecznego i niskie przyszłe świadczenia emerytalne.

Rząd przywołuje dane wskazujące, że około 69 proc. artystów osiąga dochody poniżej średniej krajowej, a blisko 30 proc. zarabia mniej niż wynosi minimalne wynagrodzenie. Jednocześnie jedynie 11 proc. osób wykonujących zawód artystyczny pracuje na podstawie umowy o pracę. Zdaniem autorów projektu pokazuje to, że znaczna część środowiska funkcjonuje poza standardowym modelem zatrudnienia, który automatycznie zapewnia regularne odprowadzanie składek.

Według założeń nowych przepisów system dopłat mógłby objąć około 20 tys. osób wykonujących zawód artystyczny. Ministerstwo Kultury podkreśla, że celem ustawy nie jest wypłacanie dodatkowych pieniędzy artystom, lecz umożliwienie im uczestnictwa w powszechnym systemie ubezpieczeń społecznych na zasadach zbliżonych do innych grup zawodowych. Projekt musi jednak przejść jeszcze pełną ścieżkę legislacyjną. Jeśli zostanie uchwalony przez parlament i podpisany przez prezydenta, nowe regulacje mają wejść w życie po upływie dziewięciu miesięcy od publikacji w Dzienniku Ustaw.