Nawrocki na obchodach Narodowego Dnia Powstań Śląskich. Zabrał głos ws. odebrania orderu Zełenskiemu
Prezydent Karol Nawrocki odniósł się do decyzji o odebraniu Wołodymyrowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego, wskazując, że Polacy rozumieją skalę zagrożenia rosyjskiego i doświadczenie wojny. Jak podkreślił, to decyzja ukraińskiego prezydenta o uhonorowaniu jednostki nazwanej „Bohaterów UPA” sprawiła, że „próg bólu został przekroczony”.
Wołodymyr Zełenski pozbawiony Orderu Orła Białego
Decyzję o pozbawieniu Wołodymyra Zełenskiego Orderu Orła Białego Karol Nawrocki ogłosił w piątek. Jak wyjaśnił, bezpośrednim powodem było nadanie przez ukraińskiego prezydenta imienia „Bohaterów UPA” Samodzielnemu Centrum Operacji Specjalnych „Północ”.
- Nadanie jednej z ukraińskich jednostek wojskowych nazwy odwołującej się do zbrodniarzy z UPA ma znaczenie wykraczające daleko poza wewnętrzną sprawę Ukrainy. Przekazywaliśmy nasze stanowisko i oczekiwanie ponownego rozważenia skutków tej decyzji dla relacji między naszymi państwami. Ostatecznie stanowisko strony ukraińskiej nie uległo zmianie - mówił prezydent w nagraniu opublikowanym w mediach społecznościowych.
Prezydent o powodach swojej decyzji. „Próg bólu został przekroczony”
Do sprawy Nawrocki odniósł się także podczas obchodów Narodowego Dnia Powstań Śląskich w Grabówce, gdzie szerzej wyjaśnił swoją decyzję. Podkreślił, że rola prezydenta obejmuje odpowiedzialność za przeszłość, teraźniejszość i przyszłość państwa oraz obowiązek „mówienia głosem tych, którzy już nie mogą przemawiać”.
- Prezydent państwa odpowiada za przeszłość, teraźniejszość i przyszłość. Prezydent też jest od tego, aby mówić głosem tych, których już nie ma i którzy nie mogą przemawiać - podkreślił.
Omawiając motywy swojej decyzji, Nawrocki zaznaczył również znaczenie doświadczeń historycznych Polaków oraz ich wrażliwości na kwestie związane z wojną i totalitaryzmami.
- Nas, Polaków, nie trzeba uczyć tego, czym jest wojna. Nam nie trzeba przypominać o tym, jak wygląda wojna, jak wyglądają totalitaryzmy (…) Jesteśmy dumnym narodem polskim i mamy swój próg bólu w sprawach, które dotyczą nas i naszych sojuszników i ten próg bólu został przekroczony, dlatego odebrałem prezydentowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego - wyjaśnił Karol Nawrocki.
Ukraina reaguje na decyzję Polski
Na decyzję strony polskiej natychmiast zareagowała Ukraina. Szef Biura Prezydenta Ukrainy Kyryło Budanow, jego zastępca Igor Żowkwa oraz ambasador Ukrainy w Polsce Wasyl Bodnar zrezygnowali z wcześniej przyznanych im polskich odznaczeń.
W osobnym oświadczeniu szef ukraińskiej dyplomacji Andrij Sybiha ocenił decyzję prezydenta Nawrockiego jako „strategiczny błąd”, podkreślając, że „taki krok przyniesie korzyści jedynie Rosji”. Zapowiedział również z własnej inicjatywy zwrot do Warszawy Krzyża Komandorskiego z Gwiazdą Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej, przyznanego mu w październiku 2022 roku.
W sobotę Wołodymyr Zełenski przekazał natomiast, że odznaczenie zostało odesłane do Polski.