Iran wycofuje się z manewrów. RPA przestraszyła się Trumpa?

Dlaczego Iran wycofał swoje okręty z manewrów morskich BRICS w RPA?

Iran skierował do udziału w ćwiczeniach morskich trzy jednostki: korwetę IRIS Naghdi, okręt bazowy IRIS Makran oraz okręt ekspedycyjny IRIS Shahid Mahdavi. Mimo to kraj ten wycofał się z manewrów w Zatoce False Bay po wyraźnych prośbach i naciskach dyplomatycznych ze strony RPA.

Wpływ na decyzję Pretorii miały również największe od 2022 roku antyrządowe protesty w Iranie. Sytuację zaostrzały działania byłego prezydenta USA Donalda Trumpa, który publicznie wzywał Irańczyków do wystąpień i kierował groźby pod adresem Teheranu.

Ostatecznie rezygnacja z obecności irańskich okrętów jest interpretowana jako próba złagodzenia napięć na linii Pretoria-Waszyngton. Władze Republiki Południowej Afryki dążyły w ten sposób do ograniczenia ryzykownych sporów z rządem Stanów Zjednoczonych.

Jakie obawy dyplomatyczne USA wpłynęły na decyzję RPA o wycofaniu Iranu z manewrów?

Władze w Pretorii ugięły się pod presją Stanów Zjednoczonych w obawie o przyszłość wzajemnych relacji. Kluczowym czynnikiem był niepokój, że obecność Iranu w Zatoce False Bay doprowadzi do trwałego pogorszenia stosunków z Waszyngtonem.

Mobilizację południowoafrykańskiej dyplomacji wywołała zapowiedź debaty w Izbie Reprezentantów USA nad przedłużeniem ustawy AGOA o trzy lata. Choć Kongres zdecydował o wznowieniu programu, Pretoria musiała brać pod uwagę nastroje amerykańskich polityków.

W efekcie Pretoria w miniony poniedziałek przekonała Teheran do rezygnacji z udziału w ćwiczeniach. Działanie to miało bezpośrednio służyć wyciszeniu sporów dyplomatycznych i było postrzegane jako wyraźny gest wobec USA.

Jak ustawa AGOA wpływa na relacje RPA z USA i jej pozycję międzynarodową?

Ustawa AGOA zapewnia wybranym krajom Afryki Subsaharyjskiej bezcłowy dostęp do rynku amerykańskiego dla ponad 1,8 tysiąca produktów. Jest to kluczowy mechanizm handlowy, który reguluje współpracę gospodarczą między regionami.

Republika Południowej Afryki od blisko 25 lat jest jednym z głównych beneficjentów tego programu. Sytuacja stała się jednak niepewna, gdy we wrześniu ubiegłego roku obowiązywanie dotychczasowych przepisów wygasło.

Obecnie Pretoria zmaga się ze słabszą pozycją międzynarodową z powodu bliskich więzi z Iranem, Chinami i Rosją. Takie sojusze ograniczają szanse kraju na utrzymanie uprzywilejowanego dostępu do rynku Stanów Zjednoczonych w przyszłości.

Jakie kraje uczestniczyły w manewrach morskich BRICS w Zatoce False Bay?

Manewry morskie pod nazwą „Will for Peace 2026” odbyły się w wodach Zatoki False Bay niedaleko Kapsztadu. Podczas tych ćwiczeń dowodzenie nad całością połączonej floty objęła strona chińska.

Wspólne działania operacyjne na wodach u wybrzeży RPA podjęły ostatecznie marynarki wojenne Rosji, Chin oraz Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Siły te współpracowały bezpośrednio z flotą gospodarzy wydarzenia.

Chociaż pierwotnie planowano szerszy skład uczestników, Iran ostatecznie musiał opuścić ćwiczenia. Stało się to po tym, jak Pretoria skutecznie przekonała władze w Teheranie do wycofania swoich jednostek z Zatoki False Bay.