PiS składa projekt uchwały w sprawie Ukrainy. Chce zmian w procesie integracji z UE

Rocznica zbrodni wołyńskiej. Politycy mówią o pamięci i odpowiedzialności

Stanowisko Prawa i Sprawiedliwości zostało przedstawione podczas konferencji prasowej zorganizowanej przed Pomnikiem Ofiar Wołynia w Lublinie. Wybór miejsca i terminu wydarzenia miał bezpośredni związek z rocznicą masowych zbrodni dokonanych na ludności polskiej przez ukraińskich nacjonalistów.

W wystąpieniu polityków PiS powracały kwestie historycznej odpowiedzialności, jednoznacznego potępienia sprawców oraz właściwego upamiętnienia zamordowanych Polaków. Przemysław Czarnek przekonywał, że relacje polsko-ukraińskie nie mogą być budowane bez rozliczenia tragicznych wydarzeń na Wołyniu, w Małopolsce Wschodniej, na Lubelszczyźnie i Podkarpaciu.

Poseł PiS zaznaczał jednocześnie, że Ukraina ma wiele postaci, które może przedstawiać jako swoich bohaterów, bez odwoływania się do członków Ukraińskiej Powstańczej Armii. Wskazywał przy tym zarówno na osoby związane z wcześniejszymi okresami historii kraju, jak i Ukraińców walczących obecnie z rosyjską agresją.

– Mają wielu bohaterów. Myślę o obecnej wojnie, którą wywołała Rosja, ale też o bohaterach z dawnych czasów – stwierdził Przemysław Czarnek podczas konferencji przed Pomnikiem Ofiar Wołynia w Lublinie.

Do rocznicy zbrodni wołyńskiej odniósł się także Donald Tusk. Premier opublikował w sobotę nagranie, w którym zapowiedział powstanie w Warszawie muru pamięci zawierającego nazwiska ofiar.

– Naszym obowiązkiem wobec ofiar, ale też sposobem przezwyciężenia bolesnej przeszłości na rzecz lepszej przyszłości jest prawda. A prawda to wskazanie i nazwanie winnych. To potępienie jednoznaczne tej zbrodni – powiedział premier Donald Tusk w nagraniu opublikowanym w sobotę.

Zapowiedź szefa rządu koncentrowała się na zachowaniu pamięci o ofiarach i jednoznacznym nazwaniu odpowiedzialnych za dokonane zbrodnie. PiS poszło jednak dalej, łącząc problem historycznych rozliczeń z procesem politycznego i gospodarczego zbliżania Ukrainy do Unii Europejskiej.

PiS składa projekt uchwały w sprawie członkostwa Ukrainy w UE

Prawo i Sprawiedliwość poinformowało o złożeniu w Sejmie projektu uchwały wyrażającej sprzeciw wobec dalszego rozwijania procesu integracji Ukrainy z Unią Europejską. Zgodnie z założeniami dokumentu polski rząd miałby podejmować działania blokujące ukraińskie członkostwo, dopóki władze w Kijowie nie zerwą z odwołaniami do osób i organizacji odpowiedzialnych za ludobójstwo Polaków.

Przemysław Czarnek uzasadniał inicjatywę tym, że europejska wspólnota powinna opierać się na wartościach, których nie da się pogodzić z gloryfikowaniem sprawców masowych zbrodni. Według polityka państwo aspirujące do członkostwa w Unii musi jasno odciąć się od takiego dziedzictwa i jednoznacznie ocenić działalność ukraińskich nacjonalistów odpowiedzialnych za mordy na polskiej ludności.

– W tej uchwale żądamy od rządu, oprócz upamiętnienia ofiar, podjęcia wszelkich działań sprzeciwiających się rozwijaniu procesu integracji Ukrainy z Unią Europejską. UE nie może bazować na ideologii sprzecznej z wartościami chrześcijańskimi, europejskimi. Nie może mieć wśród swoich członków państwa, które jawnie odwołuje się spuścizny najgorszej z możliwych – powiedział Przemysław Czarnek podczas konferencji prasowej w Lublinie.

Projekt uchwały nie ogranicza się wyłącznie do ogólnego apelu o zmianę polityki wobec Ukrainy. Wnioskodawcy oczekują, że rząd wykorzysta dostępne instrumenty polityczne, aby sprzeciwić się dalszym etapom integracji, jeżeli Kijów nie zmieni swojego podejścia do organizacji odpowiedzialnych za zbrodnię wołyńską.

Czarnek przedstawił stanowisko PiS w bardzo zdecydowany sposób. Podkreślił, że odrzucenie gloryfikacji sprawców mordów powinno być warunkiem uczestnictwa Ukrainy nie tylko w Unii Europejskiej, ale również w innych międzynarodowych strukturach.

– Ukraina z banderyzmem, z gloryfikowaniem ludobójców, którzy dokonali niebywale brutalnej zbrodni na narodzie polskim nie wejdzie do UE – mówił Przemysław Czarnek podczas wystąpienia w rocznicę zbrodni wołyńskiej.

W dalszej części konferencji poseł wymienił obszary, na których dochodziło do mordów na Polakach. Przekonywał, że przyszłość Ukrainy oraz jej miejsce w europejskich i światowych instytucjach powinny zależeć od sposobu, w jaki państwo to odnosi się do tej części swojej historii.

– Ukraina nie będzie wolna i nie będzie członkiem Unii Europejskiej ani żadnych struktur europejskich, światowych, jeżeli będzie się odwoływać do tego, co się stało na Wołyniu, Małopolsce Wschodniej, Lubelszczyźnie, na Podkarpaciu – zaakcentował Przemysław Czarnek podczas konferencji w Lublinie.

Prawo i Sprawiedliwość oczekuje, że projekt zostanie rozpatrzony podczas najbliższego posiedzenia Sejmu, zaplanowanego na 15–17 lipca. Ugrupowanie chce więc, aby sprawa stanowiska Polski wobec integracji Ukrainy z Unią Europejską została poddana pod dyskusję jeszcze w lipcu.

Zobacz także: Ostry spór premiera z Pałacem o ekshumacje na Wołyniu. „Co za bezczelność”

PiS żąda odnalezienia szczątków polskich ofiar UPA

W projekcie uchwały znalazły się również postulaty dotyczące bezpośredniego upamiętnienia zamordowanych Polaków. Wnioskodawcy domagają się podjęcia działań zmierzających do odnalezienia szczątków ofiar oraz utworzenia na terytorium Ukrainy mogiły Polaków zabitych przez członków UPA.

Zdaniem przedstawicieli PiS pamięć o zbrodni nie może ograniczać się do rocznicowych wystąpień, deklaracji i symbolicznych gestów. Konieczne ma być umożliwienie poszukiwań, identyfikacji szczątków oraz zapewnienie ofiarom godnego pochówku. Kwestia ta została w projekcie połączona ze stanowiskiem wobec europejskich aspiracji Ukrainy.

Podczas konferencji Czarnek mówił także o wyjątkowym okrucieństwie sprawców zbrodni wołyńskiej. W swoim wystąpieniu przywołał określenie dotyczące brutalności dokonanych mordów, zaznaczając jednocześnie, że nawet ono nie oddaje charakteru działań sprawców.

– Wręcz zoologiczna, jak stwierdził sam Kołodziński. Nie mając racji, bo zwierzęta się tak nie zachowują. Tak zachowują się tylko ludzie całkowicie wypaczeni, wyprani z jakichkolwiek wartości – podkreślił poseł PiS Przemysław Czarnek podczas konferencji przed Pomnikiem Ofiar Wołynia w Lublinie.

Kontrowersje wywołała również część wypowiedzi polityka dotycząca rzekomego odradzania się na Ukrainie ideologii nazistowskiej. Tego rodzaju sformułowania są szczególnie problematyczne w kontekście trwającej rosyjskiej agresji, ponieważ rosyjskie władze od początku wojny próbują przedstawiać Ukrainę jako państwo opanowane przez nazistów.

Kreml wykorzystuje takie oskarżenia do usprawiedliwiania działań militarnych i przekonywania rosyjskiego społeczeństwa, że inwazja ma służyć rzekomej „denazyfikacji” Ukrainy. Narracja ta jest powszechnie uznawana przez międzynarodową społeczność i ekspertów za element rosyjskiej dezinformacji.

Wypowiedź Czarnka nie oznaczała jednak poparcia dla rosyjskiej agresji. Poseł w trakcie tej samej konferencji wyraźnie przypomniał, że to Rosja wywołała obecną wojnę. Jednocześnie jego słowa o nazizmie mogą być wykorzystywane przez rosyjską propagandę, ponieważ częściowo pokrywają się z argumentami stosowanymi przez Kreml wobec władz w Kijowie.

Projekt uchwały PiS łączy więc trzy kwestie: pamięć o polskich ofiarach, ocenę ukraińskiej polityki historycznej oraz przyszłość Ukrainy w Unii Europejskiej. Ugrupowanie domaga się, aby dalsza integracja została uzależniona od jednoznacznego odcięcia się Kijowa od gloryfikowania sprawców zbrodni oraz od umożliwienia godnego pochówku zamordowanych Polaków.

Zobacz także: Prezent Karola Nawrockiego dla Wołodymyra Zełenskiego. Były prezes TK: prowokacja