22 lipca – święto z czasów PRL. Dlaczego obchodzono Narodowe Święto Odrodzenia Polski?
22 lipca przez 45 lat był jedną z najważniejszych dat w kalendarzu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Tego dnia odbywały się oficjalne uroczystości, pochody i wielkie wydarzenia państwowe, a władze PRL przedstawiały tę datę jako początek nowej Polski. Po zmianach ustrojowych święto zostało jednak zniesione, a dziś kojarzy się głównie z okresem komunizmu.
22 lipca – święto ustanowione przez władze PRL
Dzień 22 lipca w 1945 roku został ustanowiony Narodowym Świętem Odrodzenia Polski. Data miała upamiętniać ogłoszenie Manifestu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego, który został opublikowany 22 lipca 1944 roku.
Komunistyczne władze przedstawiały ten dzień jako symbol wyzwolenia kraju i początek budowy nowego państwa. W oficjalnej narracji PRL była to data narodzin „Polski Ludowej” oraz moment przejęcia władzy przez przedstawicieli nowego systemu.
Historycy wskazują jednak, że Manifest PKWN został przygotowany w Moskwie przez środowiska polskich komunistów zależnych od Związku Radzieckiego. Dokument stał się fundamentem systemu politycznego, który po II wojnie światowej został narzucony Polsce.
Jak wyglądały obchody 22 lipca w PRL?
Święto 22 lipca miało przede wszystkim charakter propagandowy. W całym kraju organizowano uroczyste akademie, pochody, koncerty, festyny i wydarzenia sportowe. W szkołach, zakładach pracy oraz instytucjach państwowych odbywały się specjalne apele i spotkania.
Tego dnia władze PRL chętnie ogłaszały także otwarcia ważnych inwestycji. Miały one pokazywać rozwój gospodarczy kraju i sukcesy socjalistycznego państwa.
Wśród obiektów oddanych do użytku właśnie 22 lipca znalazły się m.in.:
- warszawska trasa W-Z (1949),
- odbudowane Stare Miasto w Warszawie (1953),
- Pałac Kultury i Nauki oraz Stadion Dziesięciolecia (1955),
- Trasa Łazienkowska w Warszawie (1974).
Państwowe media szeroko relacjonowały te wydarzenia, podkreślając osiągnięcia władz i znaczenie święta dla obywateli.
Kiedy zniesiono święto 22 lipca?
Święto 22 lipca przestało obowiązywać po upadku komunizmu. W 1990 roku nowe władze zdecydowały o usunięciu tej daty z kalendarza oficjalnych świąt państwowych. Decyzja była związana z odejściem od symboliki PRL oraz oceną, że 22 lipca nie przedstawia rzeczywistego początku niepodległej Polski, lecz wiąże się z okresem zależności od Związku Radzieckiego.
Po zniesieniu Narodowego Święta Odrodzenia Polski przywrócono rangę przedwojennemu świętu 11 listopada – Narodowemu Świętu Niepodległości.
Dziś 22 lipca pozostaje przede wszystkim historycznym symbolem epoki PRL. Dla jednych jest wspomnieniem charakterystycznych obchodów z czasów Polski Ludowej, dla innych przykładem wykorzystywania historii przez komunistyczną propagandę.
Obserwuj w Google News
