Przełomowe rozporządzenie. Zwierzęta służbowe będą miały lepiej
Rozporządzenie w Dz.U. 2026 poz. 16 po raz pierwszy tak szczegółowo reguluje nie tylko służbę psów i koni w wojsku, ale także ich ewidencję, opiekę zdrowotną i odpowiedzialność państwa za ich los po zakończeniu służby.
- Pełna „karta żołnierza” dla zwierząt: Każdy pies i koń otrzyma szczegółową ewidencję, dokumentującą całą ścieżkę służby, od zakupu po historię medyczną
- Przymusowa profilaktyka: Badania i leczenie stają się obowiązkiem, a nie dobrą wolą dowódcy – także w przypadku kontuzji odniesionych poza bojem
- Emerytalne bezpieczeństwo: Państwo bierze odpowiedzialność za zwierzę po wycofaniu ze służby, zapewniając mu opiekę weterynaryjną i godne warunki bytowe
Szczegółowa ewidencja – pełna historia zwierzęcia
Rozporządzenie wprowadza precyzyjny katalog danych, które muszą znajdować się w ewidencji każdego psa lub konia służbowego. Dotychczas obowiązywał jedynie ogólny nakaz prowadzenia rejestru, bez ujednoliconych wymogów.
Teraz ewidencja musi zawierać m.in.:
- numer identyfikacyjny (chip lub inne znakowanie),
- datę i sposób pozyskania zwierzęcia (zakup, przekazanie, pies kontraktowy),
- nazwę jednostki wojskowej odpowiedzialnej,
- dane przewodnika lub opiekuna,
- historię szkoleń i certyfikacji,
- pełną dokumentację zdrowotną,
- decyzje o czasowym wyłączeniu ze służby,
- datę i tryb wycofania ze służby.
Dzięki temu ewidencja przestaje być tylko technicznym rejestrem – staje się kompleksową dokumentacją służby zwierzęcia, porównywalną do akt funkcjonariusza.

Wyższe standardy opieki weterynaryjnej
Nowe przepisy wprowadzają obowiązkowe procedury. Kluczowe zmiany to:
- regularne badania okresowe (nie tylko „w razie potrzeby”),
- obowiązkowa profilaktyka: szczepienia, odrobaczanie, badania ortopedyczne,
- dokumentowanie każdej interwencji weterynaryjnej w ewidencji,
- ocena zdolności do dalszej służby na podstawie stanu zdrowia,
- zapewnienie leczenia także w przypadku kontuzji poza działaniami bojowymi.
Zdrowie zwierzęcia staje się formalną podstawą decyzji administracyjnych – np. o wycofaniu ze służby – a nie jedynie subiektywną oceną dowódcy.
Klarowne zasady wycofania ze służby
Rozporządzenie precyzuje przesłanki i procedurę wycofania zwierzęcia ze służby. Wcześniej zasady były mało konkretne, co rodziło niejasności.
Teraz określono m.in.:
- przesłanki wycofania (wiek, stan zdrowia, brak przydatności),
- obowiązek sporządzenia protokołu wycofania,
- ocenę dalszych potrzeb zdrowotnych zwierzęcia,
- wskazanie podmiotu odpowiedzialnego za dalszą opiekę.
Dzięki temu zwierzę nie „znika” z systemu po zakończeniu służby – cały proces jest udokumentowany i kontrolowany.
Odpowiedzialność państwa po zakończeniu służby
Największa nowość to regulacje dotyczące losu psów i koni po wycofaniu ze służby. Państwo nie traktuje ich już jak „wycofanego sprzętu”.
Rozporządzenie przewiduje m.in.:
- możliwość przekazania zwierzęcia dotychczasowemu przewodnikowi,
- przekazanie organizacji społecznej lub osobie fizycznej,
- ocenę warunków utrzymania,
- możliwość dalszego finansowania opieki weterynaryjnej w określonym zakresie,
- dokumentację przekazania i nadzór nad dobrostanem.
Dodatkowo doprecyzowano status psów kontraktowych – ich szkolenie, ewidencja i opieka zdrowotna podlegają tym samym standardom co psów etatowych, a kontrakt nie kończy się automatycznie po zadaniach – uwzględnia się zużycie zdrowotne i dalsze potrzeby lecznicze.
Źródło: Goniec.pl