Szpitale przekładają zabiegi, brakuje pieniędzy w NFZ. Prezydent interweniuje

Skala i dynamika luki finansowej NFZ

W 2024 r. NFZ notuje znaczący niedobór środków, co z miejsca stawia system w trybie interwencyjnym. Funduszowi brakuje około 14 mld zł na pokrycie świadczeń w 2024 r. W praktyce oznacza to presję na bieżące rozliczenia i konieczność korekt planów finansowych po stronie płatnika i świadczeniodawców.

Luka finansowa NFZ w 2026 r. może sięgnąć 23 mld zł. Trajektoria wzrostowa deficytu wzmacnia argument za koordynacją działań na najwyższym szczeblu i pilnym przedstawieniem harmonogramu wyjścia z luki, zanim jej efekty trwale ograniczą dostępność świadczeń.

Skutki dla szpitali i pacjentów

Opóźnienia w rozliczeniach przekładają się na kalendarze placówek i pacjentów. Szpitale z różnych regionów przesuwają planowe przyjęcia z powodu opóźnionych rozliczeń z NFZ. W sytuacji rosnącej luki finansowej ryzyko niestabilności terminów rośnie, co utrudnia planowanie pracy oddziałów i ścieżek terapeutycznych.

• Odroczenia zabiegów planowych i konsultacji kontrolnych, co wydłuża kolejki.
• Napięcia w organizacji dyżurów i zakontraktowanych zakresów, w tym ograniczenia liczby świadczeń pod koniec okresów rozliczeniowych.
• Wyższe ryzyko kumulacji „niewykonanych” procedur i przenoszenia ich na kolejne miesiące.

W tym otoczeniu operacyjnym każda zwłoka w dopływie środków potęguje niepewność i wzmacnia oczekiwanie na decyzje skoordynowane centralnie.

Rządowe korekty finansowe i spór o skalę deficytu

Rząd prezentuje pakiet korekt mający złagodzić napięcia płynnościowe i odblokować rozliczenia. Nowelizacja ustawy o Funduszu Medycznym ma przekazać NFZ dodatkowe 3,56 mld zł w 2025 r. Limit finansowania nadwykonań pediatrycznych ma wzrosnąć z 840 mln zł do 4,4 mld zł. Dotacja budżetowa dla NFZ na 2025 r. wzrosła z 18,35 mld zł do ponad 31 mld zł.

Resort twierdzi, że 14-miliardowy niedobór to wartość maksymalna i deficyt może być niższy. Zestawienie skali wsparcia z prognozowaną luką wskazuje na potrzebę precyzyjnego harmonogramu wypłat i jasnych reguł rozliczeń, tak aby środki szybko przełożyły się na dostępność świadczeń.

Różnica ocen między prezydentem a rządem dotyczy tempa i skali działań osłonowych, co wzmacnia znaczenie forum, na którym można zweryfikować dane i zsynchronizować decyzje wykonawcze.

Prezydent interweniuje

Prezydent sygnalizuje, że skala ryzyka wymaga bezpośredniej rozmowy z rządem o danych i planie ratunkowym.

Prezydent rozważa zwołanie Rady Gabinetowej, czyli posiedzenia rządu na czele z prezydentem właśnie w sprawie sytuacji w służbie zdrowia, żeby od rządu uzyskać rzeczywiste dane i plan ratunkowy w zaistniałej sytuacji - poinformował minister Wojciech Kolarski.

Rada Gabinetowa to posiedzenie Rady Ministrów pod przewodnictwem prezydenta, bez uprawnień wykonawczych. Taki format może jednak uporządkować spór o liczby i priorytety, a następnie przełożyć uzgodnienia na decyzje rządowe.