Nie żyje wielka Polka. Była uczestniczką Powstania Warszawskiego
Z każdym kolejnym rokiem ubywa świadków wydarzeń, które na zawsze ukształtowały losy Polski. Początek 2026 roku przyniósł informację o odejściu osoby, której młodość przypadła na czas wojennej próby, a życiorys stał się symbolem odwagi, poświęcenia i wierności wartościom. To kolejny moment refleksji nad losem pokolenia, które zapłaciło ogromną cenę za wolność.
- Nastolatka na pierwszej linii pomocy rannym
- Wojenne doświadczenia i życie po 1945 roku
- Dziedzictwo Powstania i pamięć o bohaterach
Nastolatka na pierwszej linii pomocy rannym
Anna Kurek, znana w konspiracji pod pseudonimem „Anka”, należała do najmłodszych uczestników Powstania Warszawskiego. Urodzona we wrześniu 1929 roku w stolicy, w chwili wybuchu walk miała zaledwie 15 lat. Mimo młodego wieku nie pozostała bierna wobec dramatu rozgrywającego się na ulicach miasta.
W pierwszych dniach sierpnia 1944 roku przedostała się na Stare Miasto, gdzie rozpoczęła służbę jako sanitariuszka w Centralnym Szpitalu Chirurgicznym nr 1 przy ulicy Długiej. Jej codziennością było opatrywanie ciężko rannych, asystowanie przy zabiegach chirurgicznych oraz towarzyszenie żołnierzom i cywilom w najtrudniejszych chwilach. Wszystko to odbywało się w warunkach ciągłego ostrzału, przy niedoborach leków, w piwnicach i prowizorycznych salach szpitalnych.
Świadkowie tamtych wydarzeń wspominali ją jako osobę niezwykle odpowiedzialną i odważną, która mimo strachu potrafiła zachować spokój. Jej postawa była przykładem determinacji młodych warszawiaków, dla których pomoc innym stała się naturalnym obowiązkiem.
Wojenne doświadczenia i życie po 1945 roku
Wojna naznaczyła jej los nie tylko dramatycznymi doświadczeniami, ale również historią osobistą, która dawała nadzieję w czasach chaosu. W dniu wybuchu powstania usłyszała od swojego narzeczonego obietnicę, że jeśli oboje przeżyją, zbudują wspólne życie po zakończeniu walk. Ta myśl towarzyszyła jej przez kolejne tygodnie pełne bólu i niepewności.
Po zakończeniu wojny los spełnił tę obietnicę. W maju 1945 roku Anna i Ryszard Kurek zawarli związek małżeński, rozpoczynając nowy etap życia w zniszczonym, ale odbudowującym się kraju. Przez kolejne dekady bohaterka powstania żyła skromnie, rzadko mówiąc o sobie, choć chętnie dzieliła się wspomnieniami, gdy pytano ją o tamte dni. Jej relacje stanowiły cenne źródło wiedzy dla młodszych pokoleń.
Dziedzictwo Powstania i pamięć o bohaterach
Informację o śmierci Anny Kurek przekazały organizacje zajmujące się pielęgnowaniem pamięci o Powstaniu Warszawskim. W pożegnalnych słowach podkreślano jej oddanie, odwagę i gotowość do niesienia pomocy od pierwszych dni walk w sierpniu 1944 roku. Odeszła 2 stycznia 2026 roku, dożywszy 96 lat.
Jej śmierć to kolejny sygnał, że odchodzi pokolenie bezpośrednich świadków II wojny światowej. Kilka dni wcześniej pożegnano innego uczestnika powstańczych walk, co dodatkowo skłania do refleksji nad odpowiedzialnością za zachowanie pamięci historycznej. Każda taka postać to żywa lekcja historii – opowieść o odwadze, solidarności i ofierze składanej w imię wolności.
Dziedzictwo Anny Kurek ps. „Anka” pozostanie częścią narodowej pamięci. Jej życie przypomina, że bohaterstwo nie zawsze oznacza broń w ręku – czasem jest nim cicha, codzienna pomoc niesiona innym w najciemniejszych momentach historii.
