Wyszukaj w serwisie
Goniec.pl > Wiadomości > Nie żyje Jerzy Substyk "Jurny". Powstaniec Warszawski miał 98 lat
Wiktoria  Klóska
Wiktoria Klóska 31.05.2026 22:58

Nie żyje Jerzy Substyk "Jurny". Powstaniec Warszawski miał 98 lat

Nie żyje Jerzy Substyk "Jurny". Powstaniec Warszawski miał 98 lat
Nie żyje Jerzy Substyk, fot. Rafał Trzaskowski/Facebook

Nie żyje Jerzy Substyk „Jurny”, uczestnik Powstania Warszawskiego i wiceprezes Związku Powstańców Warszawskich. Informację o jego śmierci przekazał prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski. W październiku tego roku powstaniec skończyłby 99 lat.

Walczył w Śródmieściu Północnym i był związany ze zgrupowaniem „Bartkiewicz”

Jerzy Substyk „Jurny” był jedną z osób, które w 1944 roku wzięły czynny udział w Powstaniu Warszawskim, walcząc w szczególnie trudnych warunkach miejskich. Jego służba związana była ze Śródmieściem Północnym, gdzie sytuacja bojowa zmieniała się bardzo dynamicznie, a walki toczyły się o każdy fragment zabudowy.

W dokumentach dotyczących jego udziału w powstaniu pojawia się informacja o przynależności do zgrupowania „Bartkiewicz”. W jego strukturach działał w I plutonie „Perkun” 3. kompanii, co oznaczało udział w bezpośrednich działaniach w rejonie objętym intensywnymi starciami. 

Nie żyje Jerzy Substyk "Jurny". Powstaniec Warszawski miał 98 lat
Świeczka, fot. Pexels

Dwukrotne rany, niewola i powrót do kraju po wojnie

Podczas walk Jerzy Substyk został dwukrotnie ranny. Mimo odniesionych obrażeń pozostawał w służbie do momentu zakończenia walk, które zakończyły się kapitulacją Powstania Warszawskiego.

Po upadku zrywu trafił do niemieckiej niewoli, gdzie przebywał w obozach jenieckich. Jak wielu innych uczestników powstania, został wywieziony poza Warszawę i dopiero po zakończeniu wojny mógł wrócić do kraju. 

Do Polski powrócił w 1946 roku, już w zupełnie innej rzeczywistości powojennej, w której musiał odnaleźć się na nowo po traumatycznych doświadczeniach wojennych.

Odznaczenia państwowe i wieloletnia działalność w środowisku powstańców

W późniejszych latach Jerzy Substyk „Jurny” był wielokrotnie doceniany za swój udział w walce o wolność stolicy. W 2004 roku otrzymał Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski, nadany przez prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego. Było to jedno z najważniejszych odznaczeń państwowych, jakie przyznaje się za wybitne zasługi dla kraju.

Sam odznaczony podkreślał wówczas, że nie traktuje tego wyróżnienia wyłącznie jako osobistego gestu, ale także jako symbol pamięci o wszystkich jego towarzyszach broni, z którymi walczył w 1944 roku. 

– To jest uznanie nie tylko dla mnie - ja to odczuwam jako uznanie dla wszystkich moich kolegów, z którymi 60 lat temu zaczęliśmy walkę o to miasto i o wolność – mówił wówczas w rozmowie z dziennikarzami. 

W ostatnich latach życia pozostawał aktywny w środowisku kombatanckim, pełniąc funkcję wiceprezesa Związku Powstańców Warszawskich i uczestnicząc w działaniach upamiętniających Powstanie Warszawskie.

Bądź na bieżąco - najważniejsze wiadomości z kraju i zagranicy
Google News Obserwuj w Google News
Wybór Redakcji
Wybór Redakcji