Minęły trzy dni od zawieszenia lotów na Bliski Wschód, a nagle mamy nowe ograniczenia nad Polską. Jest komunikat
Wschodnia część polskiego nieba zostanie objęta szczególnym nadzorem operacyjnym ze strony wojska i służb cywilnych. Wprowadzone przez Polską Agencję Żeglugi Powietrznej zmiany wymuszą na pilotach dostosowanie się do rygorystycznych procedur bezpieczeństwa.
- Lokalizacja i znaczenie strefy EP R130
- Rygorystyczne zasady lotów nocnych i dziennych
- Wyjątki dla służb ratunkowych i operacji specjalnych
- Specjalne strefy TRA i wymogi dla koordynatorów
Lokalizacja i znaczenie strefy EP R130
Polska Agencja Żeglugi Powietrznej wprowadziła nową strefę ograniczoną o oznaczeniu EP R130, która zastąpi dotychczasowe restrykcje EP R129. Decyzja ta oznacza wyznaczenie specjalnego obszaru we wschodniej Polsce, w którym ruch lotniczy zostanie poddany ścisłej kontroli od 10 marca do 9 czerwca 2026 roku.
Ograniczenia obejmują przestrzeń od poziomu gruntu do wysokości około 3 kilometrów (poziom FL95), co w praktyce oznacza, że restrykcje nie wpłyną na przeloty rejsowych samolotów pasażerskich.
Wprowadzenie strefy na okres trzech miesięcy jest podyktowane koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa państwa i ochrony granic. Zgodnie z depeszami NOTAM D1284/26 oraz N1284/26, obszar ten będzie monitorowany przez całą dobę przez służby wojskowe i cywilne.

Rygorystyczne zasady lotów nocnych i dziennych
Zasady poruszania się w nowej strefie zależą bezpośrednio od pory doby. Od zachodu do wschodu słońca obowiązuje tam całkowity zakaz lotów, z wyłączeniem maszyn wojskowych oraz operacji z lotniska Depułtycze Królewskie (EPCD). W dzień warunki są bardziej liberalne, ale wymagają od pilotów cywilnych ścisłej dyscypliny technicznej.
Każdy lot załogowy musi odbywać się po złożeniu planu lotu (FPL) i przy użyciu sprawnego transpondera w modzie A, C lub S. Niezbędny jest również stały nasłuch radiowy i dwukierunkowa łączność z organami ATS.
Operatorzy cywilnych dronów mogą wykonywać loty bez naruszania stref identyfikacji obrony powietrznej (ADIZ) przy granicach z Białorusią i Ukrainą. Naruszenie tych restrykcji jest traktowane jako złamanie przepisów Prawa Lotniczego.
Wyjątki dla służb ratunkowych i operacji specjalnych
Pomimo restrykcji, polskie służby przewidziały szereg wyjątków dla operacji o kluczowym znaczeniu. Bez ograniczeń mogą poruszać się jednostki wykonujące zadania na hasło GARDA oraz ALPHA SCRAMBLE, a także statki o statusach SAR, HOSP, MEDEVAC oraz FFR.
Priorytet mają również loty o statusach HEAD i STATE. Inne operacje, niespełniające standardowych kryteriów, mogą zostać dopuszczone jedynie po bezpośredniej koordynacji z Dyżurną Służbą Operacyjną Centrum Operacji Powietrznych (tel. 261 828 202).
Dotyczy to zwłaszcza lotnictwa państwowego, Lotniczego Pogotowia Ratunkowego oraz lotów związanych z ratowaniem życia, usuwaniem skutków klęsk żywiołowych czy ochroną infrastruktury krytycznej. Każda taka zgoda wymaga wcześniejszej konsultacji telefonicznej jeszcze przed startem.
Specjalne strefy TRA i wymogi dla koordynatorów
Dla podmiotów planujących regularną działalność lotniczą przewidziano możliwość tworzenia specjalnych stref TRA. Proces ten wymaga złożenia wniosku do PAŻP, który następnie opiniuje strona wojskowa. Warunkiem koniecznym jest wyznaczenie koordynatora lotów dostępnego na ziemi pod telefonem przez cały czas aktywności strefy.
Osoba ta musi posiadać łączność ze wszystkimi pilotami w strefie, aby w razie potrzeby zarządzić natychmiastową dezaktywację obszaru. Przepisy nakładają obowiązek, by od momentu wezwania telefonicznego wszystkie maszyny wylądowały w czasie nie dłuższym niż 25 minut.
Niespełnienie któregokolwiek z tych wymogów skutkuje automatyczną odmową utworzenia strefy. Agencja apeluje do zainteresowanych podmiotów o współpracę i wnioskowanie o przestrzeń wspólną.