Wyszukaj w serwisie
Goniec.pl > Technologia > Gierkówka – symbol wielkich ambicji i trudnych kompromisów
Redakcja Gońca
Redakcja Gońca 11.02.2026 17:23

Gierkówka – symbol wielkich ambicji i trudnych kompromisów

Gierkówka – symbol wielkich ambicji i trudnych kompromisów
wikimedia.org/Artur Twardowski

Budowa trasy Warszawa–Katowice była flagowym projektem Edwarda Gierka, który miał wprowadzić Polskę w erę nowoczesnej motoryzacji. Inwestycja ta do dziś budzi emocje jako przykład wielkiego wysiłku logistycznego oraz brutalnego starcia propagandowych planów z rzeczywistością PRL-u.

Jakie były geneza i ambitne plany Edwarda Gierka dotyczące budowy Gierkówki?

Decyzja o budowie nowoczesnej trasy łączącej stolicę ze Śląskiem zapadła na najwyższych szczeblach władzy. Edward Gierek osobiście zaangażował się w projekt, który miał udowodnić siłę polskiej gospodarki i poprawić infrastrukturę transportową kraju.

Pierwotne założenia były niezwykle śmiałe i przewidywały stworzenie pierwszej w Polsce pełnowymiarowej autostrady. Trasa miała obsługiwać rosnący ruch samochodowy, w tym masowo produkowanego Fiata 126p, stając się wizytówką nowej epoki.

Planowanie oparto na chęci szybkiego połączenia najważniejszych ośrodków przemysłowych. Inwestycja miała nie tylko ułatwić transport towarów, ale również skrócić czas podróży dla tysięcy obywateli przemieszczających się między centrum a południem Polski.

Jakie tempo, zasoby i technologie wykorzystano podczas budowy Gierkówki?

Prace nad trasą ruszyły z ogromnym rozmachem, angażując niespotykane wcześniej środki techniczne. Do budowy skierowano specjalistyczne jednostki wojskowe, co miało zagwarantować dyscyplinę i terminowość realizacji kolejnych etapów prac.

Wykorzystano nowoczesne maszyny sprowadzane z zagranicy, które pracowały w systemie wielozmianowym. Pośpiech był wymuszony przez naciski polityczne, gdyż władzom zależało na uroczystym otwarciu drogi przed planowanymi obchodami państwowymi.

Realizacja projektu wiązała się z koniecznością drastycznych przekształceń terenu i wysiedleń. Jednym z największych wyzwań inżynieryjnych i społecznych było zrównanie z ziemią 300 domów stojących na drodze nowej arterii.

Jakie były rzeczywiste parametry Gierkówki w porównaniu do jej propagandowego wizerunku?

Mimo propagandowych haseł o pierwszej polskiej autostradzie, finalny produkt okazał się drogą szybkiego ruchu o niższym standardzie. Zamiast bezkolizyjnych węzłów, na trasie pojawiły się liczne skrzyżowania z sygnalizacją świetlną.

Niskiej jakości materiały oraz pośpiech podczas kładzenia nawierzchni szybko odbiły się na stanie technicznym jezdni. Trasa nie posiadała pełnego ogrodzenia ani odpowiedniej liczby wiaduktów, co znacząco obniżało bezpieczeństwo i komfort podróży.

Wizerunek nowoczesnej arterii kontrastował z brakiem odpowiedniej infrastruktury towarzyszącej. Brakowało nowoczesnych stacji benzynowych i miejsc obsługi podróżnych, które planowano w fazie projektowej, ale ostatecznie z nich zrezygnowano.

Jak Gierkówka została zmodernizowana i przekształcona w XXI wieku?

Po latach eksploatacji trasa wymagała gruntownej przebudowy, aby spełniać współczesne standardy bezpieczeństwa. W XXI wieku rozpoczęto proces przekształcania dawnej Gierkówki w nowoczesną drogę ekspresową oraz autostradę A1.

Modernizacja objęła budowę nowych węzłów, wymianę całej nawierzchni oraz dobudowanie brakujących wiaduktów. Stare skrzyżowania z sygnalizacją zastąpiono bezkolizyjnymi rozwiązaniami, co radykalnie poprawiło przepustowość całego odcinka.

Obecnie dawny szlak Gierka stanowi kluczowy element sieci drogowej łączącej północ z południem Europy. Choć historyczna nazwa wciąż funkcjonuje w pamięci kierowców, technicznie jest to już zupełnie inna trasa, spełniająca normy unijne.

Bądź na bieżąco - najważniejsze wiadomości z kraju i zagranicy
Google News Obserwuj w Google News
Wybór Redakcji
Wybór Redakcji